1941 | Якуб Колас | Паэтычная старонка

Запытай ты сябе, чалавеча...

Запытай ты сябе, чалавеча:
Што зрабіў для айчыны, ці многа?
I які ўзяў цяжар ты на плечы,
Каб наблізіць наш час перамогі?

Няхай сэрца тваё і сумленне
Знаць не будуць ніколі спакою,
Покі сее смерць і разбурэнне
Чорны вораг крывавай рукою.

Не ганьбуй жа ніякай работай,
Адно толькі ты май на ўвазе:
Болей хлеба, гармат, кулямётаў
На пагібель фашысцкай заразе.

Калі ж ты, як нядбайны туляга,
За чужыя хаваешся спіны,
То няхай на цябе падзе пляга —
Ты не сын свае маці-айчыны.

Немалую дарогу прайшлі мы
Па чужой і па роднай зямлі.
Адыходзілі вёсны і зімы,
І гады за гадамі плылі.

Шмат снавалі мы кросен шаўковых
З нашых думак-лятунак і мар;
Сустракалі нас ветла дубровы,
І лясы нам давалі свой дар.

Па-над рэчкай у лузе квяцістым
Мы хадзілі, бывала, не раз;
Векавыя дубы жоўтым лістам
Навявалі няўцямны нам сказ.

Жураўлі праляталі над полем,
Забіраючы лета з сабой,
Ды пагуліваў вецер на волі
З неакрэсленай ціхай журбой.

Эх, ды дзе не ляжалі пуціны!
Хіба можна іх змераць, злічыць?
Пакідалі мы дзве каляіны,
Але песня адна ў іх гучыць.

Аб той песні, што сэрца мне поўніць,
Аб табе, кім жыву я заўжды,
Я хачу, мілы друг мой, напомніць,
Прыгадаўшы былыя гады.

Бывай, мой друг, мой любы Колас!
Лятуць з табой душа і голас.

Датлеў твой дом, згарэў твой горад,
Ды не сагнуўся ты ад гора.

Адчай людскі і гнеў суровы
Пераплаўляў ты мужна ў словы.

Ты ад’язджаеш, а з табою
Згарэлы бор ідзе з журбою.

Я ведаю, як ты ў пакутах
Гукаў свой край, што ў лютых путах.

У хвалях ветлівай Бярозы
Зліліся стогны, кроў і слёзы.

Ды зноўку край твой уваскрэсне,
Тваёю ахінуты песняй.

I вернецца засеяць гоні
Народ, не зломлены ў палоне.

Лён гляне з сіняй варажбою,
Мы зноў сустрэнемся з табою.

Ты дом паставіш светлавокі,
Дзе вершы ўскалыхнуць аблокі.

I зноў я да цябе прыеду —
Да брата песні, да суседа.

Сяргей Гарадзецкі, пераклад Рыгора Барадуліна